काठमाडौँबाट बनेपातर्फ सारिएका ११० सुकुम्बासी : आश्रय पाए पनि भविष्य अन्योलमै

1.6k Shares

काठमाडौँ । काठमाडौँ उपत्यकाका नदी किनारबाट हटाइएका ११० जना सुकुम्बासीलाई काभ्रेको बनेपास्थित अस्थायी आश्रयस्थलमा लगिएको छ । सरकारले उनीहरूलाई तत्काल सुरक्षित स्थानमा राखे पनि रोजगारी, ज्याला, बालबालिकाको पढाइ र दीर्घकालीन बसोबासबारे गम्भीर चिन्ता बढ्न थालेको छ ।

सरकारले काठमाडौँका विभिन्न नदी किनारका बस्ती हटाउने अभियान तीव्र बनाएपछि विस्थापित परिवारलाई अस्थायी रूपमा विभिन्न स्थानमा सार्ने योजना अघि बढाएको थियो । त्यसअन्तर्गत केही परिवारलाई Banepa लगिएको हो ।

विस्थापित परिवारहरूका अनुसार बस्नका लागि छाना त उपलब्ध भए पनि दैनिक जीविकोपार्जनको आधार हराउने चिन्ता सबैभन्दा ठूलो बनेको छ। अधिकांश परिवार काठमाडौँमा ज्यालामजदुरी, घरेलु काम, साना व्यापार वा निर्माण क्षेत्रमा काम गरेर जीवन चलाउँदै आएका थिए । बनेपामा पुगेपछि उनीहरूलाई नियमित आम्दानी कसरी हुने भन्ने प्रश्न अनुत्तरित रहेको उनीहरूको गुनासो छ ।

बालबालिकाको शिक्षाबारे पनि अभिभावक चिन्तित छन् । काठमाडौँका विद्यालयमा अध्ययन गरिरहेका धेरै विद्यार्थीको पढाइ प्रभावित हुने अवस्था देखिएको छ। नयाँ स्थानमा विद्यालय व्यवस्थापन, स्थानान्तरण प्रक्रिया र शैक्षिक निरन्तरताबारे स्पष्ट योजना सार्वजनिक नभएको भन्दै अभिभावकहरूले असन्तुष्टि जनाएका छन् ।

सरकारले भने वास्तविक भूमिहीन र अव्यवस्थित बसोबासीको पहिचान गरेर दीर्घकालीन समाधान खोज्ने दाबी गरेको छ। विस्थापितलाई अस्थायी रूपमा राख्न पाँच स्थानमा होल्डिङ सेन्टर बनाइएको तथा स्वास्थ्य, खाद्य, शिक्षा र मनोसामाजिक परामर्शको व्यवस्था गरिने बताइएको छ ।

तर मानवअधिकारकर्मी र शहरी योजनाविद्हरूले केवल डोजर चलाएर समस्या समाधान नहुने बताएका छन् । उनीहरूका अनुसार सुकुम्बासी समस्या केवल अवैध बसोबासको मुद्दा नभई गरिबी, बेरोजगारी, बसाइँसराइ र कमजोर शहरी योजनासँग जोडिएको जटिल सामाजिक प्रश्न हो ।

काठमाडौँ उपत्यकामा नदी किनारका बस्ती हटाउने अभियानसँगै अहिले एउटा मुख्य बहस उठेको-राज्यले सार्वजनिक भूमि जोगाउने कि नागरिकको आधारभूत आवास अधिकार सुनिश्चित गर्ने ? यही प्रश्नबीच बनेपामा सारिएका परिवारहरू अहिले अस्थायी आश्रयमा भए पनि स्थायी भविष्यको पर्खाइमा छन् ।

सम्बन्धित समाचार