काठमाडौं । दसैँको महाअष्टमीका अवसरमा देशभरका प्रमुख शक्तिपीठमा बिहानैदेखि दर्शनार्थीको घुइँचो लागेको छ। देवीको पूजा–आराधना, भाकल र प्रसाद चढाउन भक्तजन मन्दिर पुगेसँगै काठमाडौं उपत्यकादेखि पूर्वी पहाड र सुदूरपश्चिमसम्मका धार्मिकस्थलमा चहलपहल बढेको छ।
काठमाडौंको गुह्येश्वरीदेखि ताप्लेजुङको पाथीभरा, गोरखाको मनकामनादेखि काभ्रेपलाञ्चोकको पलाञ्चोक भगवतीसम्मका शक्तिपीठमा दसैँको रौनक देखिएको छ। परिवारसहित देवीको दर्शन गर्न आउने तथा भाकल पूरा गर्न पुग्ने भक्तजनका कारण मन्दिर परिसरमा चहलपहल बढेको हो।
काठमाडौं उपत्यकाका गुह्येश्वरी, भद्रकाली, नक्साल भगवती, कालिकास्थान, शोभा भगवती, विजेश्वरी, इन्द्रायणी, रक्तकाली, चामुण्डामाई, सुन्दरीमाई, बज्रयोगिनी, तलेजु भवानी र टोखाको चण्डेश्वरीमा भक्तजनको उपस्थिति बढेको छ।
त्यस्तै, ललितपुरको बगलामुखी र दक्षिणकाली मन्दिरमा पनि दर्शनार्थीको चहलपहल देखिएको छ। महाअष्टमीका दिन देवीको विशेष पूजा गर्ने धार्मिक परम्पराअनुसार भक्तजन बिहानैदेखि मन्दिर पुग्ने गरेका छन्।
उपत्यकाबाहिर गोरखाको मनकामना, ताप्लेजुङको पाथीभरा, काभ्रेपलाञ्चोकको पलाञ्चोक भगवती र पोखराको विन्ध्यवासिनी मन्दिरमा पनि भक्तजन पुगेका छन्।
यसैगरी, जुम्लाको चन्दननाथ, डोटीको शैलेश्वरी, डडेल्धुराको उग्रतारा भगवती, बैतडीको त्रिपुरासुन्दरी, नेपालगञ्जको बागेश्वरी, सप्तरीको छिन्नमस्ता भगवती, धनकुटाको जाल्पादेवी, धरानको दन्तकाली र बाराको गढीमाईलगायत धार्मिकस्थलमा पनि दसैँको अवसरमा दर्शनार्थीको आवागमन बढेको छ।
भौगोलिक दूरी र स्थानीय संस्कार फरक भए पनि देवीको आराधना, सुख–शान्तिको कामना र भाकल पूरा गर्ने परम्पराले यी शक्तिपीठलाई देशभरका श्रद्धालुको साझा गन्तव्य बनाएको छ।
यस वर्ष काभ्रेपलाञ्चोकको पलाञ्चोक भगवती मन्दिर प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाहको दर्शनका कारण पनि चर्चामा रह्यो। प्रधानमन्त्री शाह असोज २८ गते बिहान करिब १० बजे पाँचखाल नगरपालिका–९ स्थित मन्दिर पुगेका थिए।
वडाध्यक्ष रामकाजी श्रेष्ठका अनुसार प्रधानमन्त्री शाहले मन्दिरमा नित्य पूजा भइरहेका बेला भगवतीको दर्शन गरेका थिए। उनीसँगै पूर्वाधार विकासमन्त्री सुनील लम्साल र प्रधानमन्त्रीका प्रमुख सल्लाहकार कुमार ब्यञ्जनकार पनि मन्दिर पुगेका थिए।
नेपालका प्रसिद्ध शक्तिपीठमध्ये पर्ने पलाञ्चोक भगवतीमा नवरात्रका बेला भक्तजनको उपस्थिति बढ्ने गर्छ। प्रधानमन्त्रीको भ्रमणले यस वर्ष मन्दिरप्रति सार्वजनिक चासो थप बढाएको छ।
ताप्लेजुङमा अवस्थित पाथीभरा देवी मन्दिर पूर्वी नेपालको प्रमुख धार्मिक गन्तव्य हो। समुद्री सतहबाट करिब ३ हजार ७९४ मिटर उचाइमा रहेको यस मन्दिरमा दसैँ तथा नवरात्रका बेला दर्शन गर्न पुग्ने भक्तजनको आवागमन बढ्ने गर्छ।
उकालो बाटो, बदलिँदो मौसम र लामो पैदलयात्रा पार गर्दै भक्तजन देवीको दर्शनका लागि पुग्छन्। धार्मिक आस्थासँगै साहस र धैर्यको अनुभवसमेत जोडिने पाथीभराको यात्राले पूर्वी पहाडको धार्मिक पर्यटनलाई पनि टेवा पुर्याउँछ।
गोरखाको मनकामना मन्दिरमा मनोकामना पूरा हुने विश्वासका साथ दर्शन गर्न आउने भक्तजनको चहलपहल बढेको छ। पोखराको विन्ध्यवासिनी मन्दिरमा पनि दसैँका अवसरमा विशेष पूजा–आराधना गरिन्छ।
काठमाडौंको दक्षिणकाली र ललितपुरको बगलामुखी मन्दिरमा समेत श्रद्धालुको उपस्थिति बढेको छ। यी धार्मिकस्थलमा परिवार तथा समूहमा पुगेर देवीको दर्शन गर्ने परम्परा दसैँको महत्वपूर्ण पक्षका रूपमा रहेको छ।
दसैँका बेला शक्तिपीठमा लाग्ने भीड धार्मिक गतिविधिमा मात्र सीमित छैन। यसले परिवार, समुदाय र पुस्तौँदेखि चल्दै आएको सांस्कृतिक परम्परासँग मानिसको सम्बन्ध पनि झल्काउँछ।
कसैले सुख–शान्तिको कामना गर्छन्, कसैले भाकल पूरा गर्छन् त कसैले पारिवारिक परम्परालाई निरन्तरता दिन देवीको दर्शन गर्छन्। उद्देश्य फरक भए पनि आस्थाले उनीहरूलाई एउटै धार्मिक स्थलमा जोड्ने गरेको छ।
पाथीभराको पहाडी बाटोदेखि काठमाडौंका मन्दिरका आँगनसम्म, मधेशका शक्तिपीठदेखि सुदूरपश्चिमका देवीथानसम्म देखिएको चहलपहलले दसैँको धार्मिक तथा सांस्कृतिक महत्त्वलाई उजागर गरेको छ।
दसैँ नेपालीका लागि चाडपर्व मात्र नभई विश्वास, परम्परा र सामूहिक जीवनसँग जोडिएको अवसर पनि हो। देशभरका शक्तिपीठमा देखिएको भक्तजनको उपस्थितिले यही धार्मिक आस्था र सांस्कृतिक निरन्तरताको झलक प्रस्तुत गरेको छ।