काठमाडौं । युरोपेली संघ (ईयू) का सदस्य राष्ट्र स्पेन र इटालीबीच आप्रवासनको विषयलाई लिएर विवाद चर्किएको छ । इटालीले आप्रवासीको सम्भावित नयाँ लहर रोक्ने भन्दै सीमा नियन्त्रण कडा पारेपछि त्यसको जवाफमा स्पेनले इटालीबाट आउने हवाई तथा समुद्री यात्रामा सीमा जाँच लागू गरेको हो ।
स्पेनले मध्यरातदेखि लागू गरेको सीमा नियन्त्रण एक महिनासम्म कायम रहने बीबीसीले जनाएको छ । इटालीले यस्तै प्रकृतिको सीमा नियन्त्रण लागू गरेको करिब एक सातापछि स्पेनले पनि यस्तो कदम चालेको हो ।
इटालीले मोरक्कोबाट स्पेनको स्वायत्त क्षेत्र सेउटातर्फ ठूलो संख्यामा आप्रवासी प्रवेश गरेको घटनापछि सीमा नियन्त्रणसम्बन्धी प्रतिबन्ध लगाएको थियो । करिब ७८ हजार आप्रवासी सेउटामा प्रवेश गरेको भन्दै इटालीले सेन्जेन क्षेत्रमा उनीहरूको सम्भावित आवागमन रोक्न निगरानी बढाएको हो ।
सेउटा मोरक्कोको उत्तरी तटमा अवस्थित स्पेनको स्वायत्त भूभाग हो । अफ्रिकी महादेशमा रहेको यो क्षेत्र भौगोलिक रूपमा मोरक्कोले घेरिएको भए पनि स्पेनको प्रशासनिक नियन्त्रणमा छ ।
जिब्राल्टर जलडमरूमध्य नजिक रहेको सेउटा लामो समयदेखि युरोप प्रवेश गर्न चाहने आप्रवासीका लागि महत्वपूर्ण प्रवेशद्वारका रूपमा रहँदै आएको छ । अफ्रिकाबाट युरोप पुग्ने प्रयास गर्ने आप्रवासीले सेउटालाई स्पेन तथा त्यसपछि युरोपेली क्षेत्रमा प्रवेश गर्ने सम्भावित मार्गका रूपमा प्रयोग गर्ने गरेका छन् ।
स्पेनले इटालीको सीमा नियन्त्रणको निर्णयप्रति असन्तुष्टि जनाउँदै तत्काल निगरानी हटाउन आग्रह गरेको थियो । स्पेनले शुक्रबार इटालीलाई आइतबारसम्म सीमा निगरानी हटाउन माग गरे पनि इटालीले कम्तीमा १५ अगस्टसम्म जाँच जारी राख्ने जनाएको छ ।
इटालीले सेउटामा आप्रवासी प्रवेशको अर्को ठूलो लहर आउन सक्ने आशंका व्यक्त गर्दै सीमा नियन्त्रण आवश्यक रहेको दाबी गरेको छ ।
तर, स्पेनले इटालीको तर्क अस्वीकार गरेको छ । सेउटामा प्रवेश गरेका आप्रवासीसँग सेन्जेन क्षेत्रमा प्रवेश गर्ने कुनै वैधानिक बाटो नरहेको भन्दै स्पेनले इटालीको निर्णय ‘झूटा तर्कमा आधारित’ भएको प्रतिक्रिया दिएको छ ।
पछिल्लो विवादले स्पेनका समाजवादी प्रधानमन्त्री Pedro Sánchez र इटालीकी रूढीवादी प्रधानमन्त्री Giorgia Meloni लाई आप्रवासन नीतिको विषयमा आमनेसामने ल्याएको छ ।
मेलोनी लामो समयदेखि ईयूको आप्रवासन नीति थप कडा बनाउनुपर्ने पक्षमा रहँदै आएकी छन् । उनको सरकारले अवैध आप्रवासन नियन्त्रणलाई आफ्नो प्रमुख राजनीतिक एजेन्डामध्ये एक बनाएको छ ।
सेन्जेन व्यवस्थाअन्तर्गत २५ भन्दा बढी युरोपेली देशबीच सामान्य अवस्थामा यात्रुले पासपोर्ट जाँचबिनै एक देशबाट अर्को देशमा आवतजावत गर्न सक्छन् । तर, सुरक्षा, सार्वजनिक व्यवस्था वा आप्रवासनसम्बन्धी असामान्य परिस्थितिमा सदस्य राष्ट्रहरूले निश्चित अवधिका लागि आन्तरिक सीमा नियन्त्रण पुनः लागू गर्न सक्छन् ।
स्पेन र इटालीबीचको पछिल्लो विवादले भने ईयूभित्र आप्रवासन व्यवस्थापन, आन्तरिक सीमा नियन्त्रण र सदस्य राष्ट्रबीचको समन्वयलाई लिएर रहेको मतभेदलाई थप सतहमा ल्याएको छ ।